Alicja Gescinska – De ontdekking van de vrouw – De tweede sekse van Simone de Beauvoir opnieuw verteld

Alicja Gescinska – De ontdekking van de vrouw – De tweede sekse van Simone de Beauvoir opnieuw verteld

Vrouwenrechten vernieuwd

Een prachtboek(je) is het, deze hervertelling van Simone de Beauvoirs ‘De tweede sekse’. Niet iedereen kent de oorspronkelijke versie van dit boek dat in 1949 heel wat deining teweegbracht. De Beauvoir schreef het deels uit frustratie, deels uit overtuiging.

De wereld is beter af zonder mannen

De frustratie was dat de mannenwereld de dienst uitmaakte en de vrouwen er qua beslissingen en zelfstandigheid maar zo’n beetje bij hingen. De overtuiging was dat vrouwen op geen enkel onderdeel onderdeden voor mannen. Sterker nog: de wereld zou beter af zijn zonder mannen.

Ho, rustig. Niet meteen je laptop door de kamer smijten, mannen. De Beauvoir signaleerde eigenlijk een omissie, een pas faux, een scheefgelopen verhouding tussen de seksen. Dat te benoemen was in die tijd al moedig, en ze kreeg er dan ook figuurlijk flink van langs. Ik ben benieuwd of dit boek(je) van Alicia Gescinska datzelfde lot treft. Waarschijnlijk niet, omdat de emancipatie toch nog redelijk heeft doorgezet en zelfs verstokte macho mannen inmiddels weten dat vrouwen supplementaire eigenschappen hebben aan de mannelijke. Wat het evenwicht der seksen weer wat eh evenwichtiger maakt.

Dan de inhoud, die we bijna zouden missen door het minieme boekformaat. Gescinska start met een prachtproloog:

“Gesprek met een geëmancipeerde God

Deze keer heb ik niet geaarzeld. Ik ben gezonden om het over de vrouw te hebben. Door God! Incroyable, mais vrais. Jawel, dié God, de God waar ik nog steeds niet in geloof. Maar dat is een andere kwestie. ‘Keer terug naar de aarde en leg het ze daar nog een keer uit. De man heeft dringen behoefte aan emancipatie. Men zou de man bevrijden door de vrouwen vrij te maken.’

Ik was tegelijk opgetogen en ontstemd. Zeventig jaar geleden was het al frustrerend om het over ‘de vrouwenzaak’ te hebben. En dat is nu niet anders. Altijd word je in het defensief gedwongen, altijd is je toon te vijandig, te agressief, te dit of te dat. Maar een herkansing op het leven, wie zegt daar ‘nee’ tegen? Niets gaat boven de geleefde ervaring. En wie zegt er ‘nee’ tegen God, zelfs als Hij niet bestaat?

Op die kamelenkop spreek ik hem nog wel eens aan

Hij was trouwens niet bijzonder sympathiek, en op die kamelenkop spreek ik Hem nog wel eens aan. Mijn gezicht spreekt altijd boekdelen, mijn gelaat is een spiegel van mijn hart… Hij had me zo lang laten wachten. Ik zat al een uur in de wachtkamer naast Zijn kantoor…

Bref, ik zat daar maar mijn beurt af te wachten met mijn handen keurig op mijn handtas die op mijn knieën stond. En toen ik binnenkwam, vroeg Hij meteen: ‘Wil je het daar nog eens gaan uitleggen op aarde? ..’”

 Nog nooit van emancipatie gehoord?

Gescinska kruidt de tekst van de Beauvoir stevig, houdt de toon luchtig maar neemt bepaald geen blad voor de mond richting mannen in deze filosofische monoloog. Waarschuwing: Voor hen die nog nooit van emancipatie hebben gehoord, kan dat pijnlijk aanvoelen. Zoek in het originele boek van Simone de Beauvoir de herkenningspunten van vrouw en man. Dat zou begrip kunnen kweken voor dit op luchtige wijze een stomp in de maag gevende boek.