Autran Dourado – Het mensenschip

Wervelend fantasierijke vertelling

We belanden, als we dit boek openslaan, in een nog onbekend maar omineus, angstaanjagend, afschrikwekkend milieu. En een waarschuwing (of is het een aanmoediging?): “DIT IS EEN VERHAAL VAN JACHT EN VANGST”.

Nog voor dat verhaal begint, krijgen we dit onrustbarende citaat voor onze kiezen:

‘It is in the power of every hand to destroy us, and we are beholden unto everyone we meet, who doth not kill us.’

THOMAS BROWNE

Vervolgens barst de schrijver los in een warrig maar speels relaas over Luzia die de kinderen had beloofd ze mee te nemen naar het Strandkerkhof. Dat toverwoord gebruikte Luzia als toverwoord/wonder/mysterie, en het verhaal steekt van wal met de kinderen, dromerig op het strand. Naar het kerkhof later zelfs, al vindt Godofredo dat geen goed idee.

“Wat is Fortunato daar toch aan het doen?

Maria keek door het raam nieuwsgierig naar Fortunato, die op zijn hurken in het gras van de tuin zat. Het gras groeide weelderig, onverschillig voor het ruisen van de zee en de kleuren van de glinsterende scherpe randen daarvan – de golfjes net messen; het was groen, een stille, roerloze groene deken. Fortunato, die Vrouwe Fortuna niet lang laat duren.”

Geen idee waar dit over gaat? Dat is deels de bedoeling. Dourado creëert een droomwereld, een hallucinogene ervaring die begint wanneer de verstandelijk beperkte Fortunado een pistool heeft ontvreemd (denkt men) uit het huis waar zijn moeder werkt als kinderjuffrouwe. De hele stad is gegrepen door een ongemotiveerde angst.

We worden meegevoerd in de complexe, gesloten eilandgemeenschap voor de Braziliaanse kust waarvan wij lezers nooit het fijne zullen weten. Inteelt misschien? Broedermoord, anonieme abortus? Dit mensenschip vaart over hoge golven en duikt in diepe dalen, en laat in feite niets anders zien dan de ultracomplexe menselijke aard, die altijd aspecten heeft die verborgen blijven. Het is taal om de taal..

Betoverend boek. Mucho complicado. Geen makkie om te lezen. De moeite waard. Lees het als een langgerekt sonnet, een poëem, een heldendicht, een hulde aan de menselijke complexiteit en een nietsontziende stijloefening die veel vraagt van de lezer. Maar daarvoor ook de lezer beloont met rijk proza. Probeer het en kijk hoe het u, beste lezer, door de golven van de mensenzee stuurt. Veel plezier.

—

ISBN: 9789083347103

Sterren: ***

Uitgeverij: Koppernik

Ook verschenen op Bazarow